TSUE w sprawie C-767/24 – kolejne wzmocnienie ochrony konsumentów w sporach kredytowych

11 grudnia 2025 r. zapadł kolejny ważny wyrok TSUE w sprawie C-767/24. Rozstrzygnięcie dotyczyło sytuacji, w której konsumenci — w tym wielu frankowiczów — składali oświadczenia o potrąceniu po otrzymaniu od banku wezwania do zapłaty kapitału. Celem takiego działania było często zabezpieczenie się przed pozwem i wysokimi kosztami procesu.
Szerszy kontekst wcześniejszych orzeczeń TSUE
TSUE już wcześniej zwrócił uwagę na problem praktyk banków:
– w C-396/24 Trybunał sprzeciwił się pozywaniu kredytobiorców mimo tego, że mogli skorzystać z potrącenia,
– w C-746/24 podkreślił, że nie można przerzucać na konsumenta kosztów procesowych w sprawach o zwrot kapitału po stwierdzeniu nieważności umowy.
Wyrok w sprawie C-767/24 uzupełnia ten obraz ochrony.
Pytanie z Warszawy: czy potrącenie = rezygnacja z przedawnienia?
Sąd Okręgowy w Warszawie chciał ustalić, czy złożenie oświadczenia o potrąceniu może być traktowane jako dorozumiane zrzeczenie się zarzutu przedawnienia roszczenia banku.
Odpowiedź TSUE
TSUE wskazał jednoznacznie, że art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13/EWG, w świetle zasady skuteczności, wyklucza taką interpretację. Sama czynność potrącenia nie może oznaczać rezygnacji z obrony.
Kluczowe korzyści dla konsumentów
1. Brak automatycznego zrzeczenia się zarzutu przedawnienia
Samo potrącenie niczego konsumentowi nie odbiera. Rezygnacja z zarzutu przedawnienia musi być jasna i świadoma.
2. Pełna skuteczność środków procesowych
Konsument nie musi wybierać między potrąceniem a zarzutem przedawnienia.
3. Ochrona przed „odżywianiem” roszczeń przez bank
Przedawnione roszczenie nie wraca do życia tylko dlatego, że konsument podjął czynność procesową.
4. Stała ochrona mimo pełnomocnika
Reprezentacja przez adwokata nie obniża poziomu ochrony przewidzianej w dyrektywie 93/13.
Znaczenie dla praktyki
Sądy krajowe muszą stosować standard wynikający z prawa unijnego bezpośrednio. Jeśli orzecznictwo krajowe pozostaje z nim w sprzeczności, sądy mają obowiązek odstąpić od takiej wykładni.
Wyrok w sprawie C-767/24 to kolejny krok wzmacniający pozycję konsumentów w sporach o nieważne kredyty, zwłaszcza tam, gdzie banki próbowały wykorzystywać potrącenie jako pretekst do podważenia prawa do przedawnienia.